Het doel van de haalbaarheidstool

BLOG
Innovatie
Robin Michiels
Adviseur/Milieuplanoloog bij Antea Group Nederland
03 december 2021

De tool is niet het doel en innoveren gaat vooral over communiceren. Zomaar een paar wijsheden van Robin Michiels. Samen met andere knappe koppen bedenkt hij mooie innovaties op de spreekwoordelijke zolderkamer van Antea Group Nederland. Daar vinden ze vernuftigheidjes uit waar onze openbare ruimte van opknapt.

Uitzoeken, dat is een woord dat regelmatig terugkomt in het verhaal van Robin Michiels. Hij is er dol op. Vroeger al, alleen toen niet altijd even succesvol. Die keer dat hij wilde uitzoeken hoe zijn Game Boy werkte, bijvoorbeeld. Uit elkaar ging wel, in elkaar lukte niet meer. Spelcomputers van oud elan hebben nog steeds zijn voorkeur. Herinner je je de Sega nog of de Super Nintendo? Robin haalt defecte versies in zijn vrije tijd nog steeds graag uit elkaar. Om ze nu weer op een juiste manier in elkaar te zetten. 

Haalbaarheidsonderzoek 

Dat uitzoeken doet hij ook graag met de dingen van vandaag. En dan gaat er al snel een innovatief sausje overheen. Zo zocht hij als adviseur/milieuplanoloog bij Antea Group Nederland naar een makkelijker manier om een haalbaarheidsonderzoek uit te voeren. “Eerder ging ik eerst naar ruimtelijkplan.nl en naar risicokaart.nl; ik dacht bij mezelf: daar heb ik geen zin in om dat elke keer te doen. Dat moet toch sneller kunnen?” En dat kan. In samenspraak met de slimme koppen van de zolderkamer creëerden ze een ‘grote trechter’, waarin alle open source-gegevens gestopt worden om er als haalbaarheidsonderzoek weer uit te komen. 

Dus een gemeente of ontwikkelaar heeft een stuk grond op het oog, klopt bij Robin aan en Robin stopt de nodige gegevens vervolgens in die trechter, of beter gezegd, in zijn QGIS [geografisch informatiesysteem]. In één oogopslag weet je dan of je te maken hebt met vervuilde grond of een Romeinse enclave. Maar ook aan welke eisen je plan moet voldoen en welke risico’s je loopt. Denk even aan een camping op de uiterwaarden. Het grote voordeel is natuurlijk dat prachtige uitzicht, een groot nadeel is de kans op natte voeten.

Gedegen advies

Vanuit dit onderzoek, dat dankzij de haalbaarheidstool van Robin slechts weinig tijd in beslag neemt, volgt een gedegen en actueel advies. Alle rode vlaggen zijn in de beginfase al in beeld gebracht, dus je weet bij planontwikkeling precies waarmee je rekening moet houden. Er is sprake van aanvullend advies als: zorg voor groen, meer water of een wadi. Of plaats geen kinderdagverblijf of verzorgingshuis op die locatie, gezien de risicokaart. En na dit onderzoek is ook bekend welk aanvullend onderzoek nodig is, zoals grondig bodemonderzoek. “Hoe meer je weet, hoe makkelijker het wordt om de juiste beslissing te nemen.” De tool is aan te passen aan klantspecifieke wensen en kan ingezet worden voor zowel een haalbaarheidsonderzoek voor een woning, als voor een gebiedsscan voor een fietsroute.

Stikstofuitstoot

Stikstof, daar hebben we het nog niet over gehad, maar die hoort zeker ook thuis in het haalbaarheidsonderzoek. Want wat is de stikstofuitstoot eigenlijk? “Stikstof kan wel een dealbreker zijn. Voor de bodem kun je grond weggraven en nieuwe grond plaatsen, bij geluid kun je een geluidsmuur plaatsen, maar bij stikstof zijn maatregelen lastig te nemen.” 

Zo ongeveer alles wat verbranding heeft, stoot stikstof uit, logisch. Maar wat is acceptabel en wat niet? “Tijdens de realisatie maakt de uitstoot niet meer uit. Bouwen is weer oké. Maar die ontwikkeling roept verkeer op. Bouw je huizen, krijg je auto’s, postbezorgers, vuilophalers. Dat kan een negatief effect hebben op de natuur. Raakt de natuur uit balans, dan heeft dit invloed op de biodiversiteit.” Juridisch gezien kun je mensen niet dwingen om in een elektrische auto te rijden, legt Robin uit. En als stikstof een streep kan zetten door je bouwplannen, wil je dit natuurlijk wel vooraf weten. 

Stikstoftool

Stikstofuitstoot berekenen kent repeterende taken. Dus inderdaad, daar kan een tool voor bedacht worden. En precies dat is gebeurd op die bewuste zolderkamer. Robin: “Even heel simpel gezegd: bij stikstofonderzoek bereken je per woning hoeveel verkeer daarop afkomt. Je vult in hoeveel nieuwe woningen er komen en dan voert-ie automatisch alle stappen uit, zodat er een onderzoekje uitkomt. Heel fijn. Je kunt heel snel zien of er een probleem is. In veel gevallen krijg je: er is geen depositie gevonden, je kunt doorgaan met je plan.” Is de uitkomst anders, dan komt direct de adviseur in beeld en wordt er gekeken naar de beste oplossing of wijziging van het plan. 

Geen innovatieve eenheidsworst

Binnen Antea Group is er een innovatiestrategie, maar die zorgt niet voor een innovatieve eenheidsworst over de verschillende businesslines heen. Robin: “Iedere businessline kiest zijn eigen manier van innoveren, afgestemd op de klant.” Waarbij er wel volop contact is tussen alle innovatievelingen onderling om dat dubbele wiel te voorkomen. En het wiel moet ook nut hebben. “Het gaat niet om innoveren om te innoveren, het moet doelmatig zijn. Als in: hier loop ik tegenaan. Hoe kan dit slimmer of sneller?” Zo hebben niet alleen de adviseurs profijt van de tools, maar ook onze klanten. 

Toch staan niet alle adviseurs te springen om al die handige nieuwigheid. Maar er is geen reden tot zorgen, volgens Robin: “Het is niet de bedoeling dat tools de adviseurs vervangen. En daarbij, innovatie brengt ook vaak nieuw werk met zich mee. De melkboer ging weg en de supermarkt kwam ervoor in de plaats. Je kunt ook níet meegaan met innovaties, maar dan doet een ander dat wel.” Uiteindelijk kiezen we allemaal voor gemak, legt hij uit. “Je kunt naar de bibliotheek gaan om in een boek een bepaalde definitie op te zoeken, je kunt ook gebruik maken van Google.” 

Innovatief tolken

Robin is van de mannen van de zolderkamer, de innovatieve tolk die wel wat van programmeren weet en nog meer van de openbare ruimte. Hij verstaat de ICT’er en vertaalt dat verhaal voor de adviseur die alles weet over de inhoud. Juist dat tolken is belangrijk, want alleen door te communiceren, kent iedereen de mogelijkheden, haal je de eerder besproken angsten weg en leer je van anderen. Welke oplossingen anderen al bedacht hebben en tegen welke problemen ze aanlopen. “Die stikstoftool kunnen we ook op andere manieren inzetten. Soms moeten problemen de oplossing vinden.” 

Als je tijdens innovatie niet blijft communiceren en op de hoogte bent van ieders belang, dan kan innovatie tot stilstand komen. “Innoveren is vooral ook informeren."