We werken veilig of we werken niet

Duurzaamheid
Innovatie
Jolanda Janssen
Business Unitmanager Service & Beheer bij VolkerWessels Telecom
07 april 2022

De mensen van Service & Beheer van VW Telecom zijn dagelijks te vinden in GSM-masten, op hoge daken en in tunnels. Hun taak: de digitale infrastructuur van Nederland draaiende houden. Daarbij staan ze bloot aan verschillende gezondheidsrisico’s. Business Unitmanager Jolanda Janssen over klimharnassen, elektrocutiegevaar en zendpiraten - en over hoe je veilig werken bij je mensen tussen de oren krijgt.

Ze kwalificeert zichzelf als iemand “met hart voor de business en de medewerkers” en werkte in haar loopbaan steeds op het snijvlak van ICT en organisatie. Sinds vijf jaar zwaait Jolanda Janssen de scepter over de business unit Service & Beheer van VolkerWessels Telecom. Veiligheid is een van haar belangrijkste aandachtspunten.

Jolanda’s business unit onderhoudt de digitale infrastructuur voor onder meer telecomproviders, offshorebedrijven, netbeheerders, ProRail en Rijkswaterstaat. “Een breed werkpakket,” vertelt ze, “van onderhoud en storingsbeheer tot inspecties en keuringen aan allerlei soorten installaties. Onze medewerkers komen op uiteenlopende plekken, verspreid over heel Nederland.”

Hoog op de agenda

Jolanda spreekt enigszins beschermend – en ook met wat zelfspot – over “mijn mannen”. Maar dat is niet voor niets. Die zeventig mannen, plus sinds kort één vrouw, doen risicovol werk. “Ze klimmen in GSM-masten en hoogspanningsmasten. Soms bij extreem weer. Er kunnen dingen naar beneden vallen. In tunnels, sluizencomplexen en regelkasten zijn er weer andere risico’s. Je begrijpt dat veilig werken bij ons hoog op de agenda staat.”

De basis

Om de risico’s te verkleinen is er binnen VW Telecom een uitgebreid programma voor veilig werken opgezet. “Alle medewerkers zijn sowieso VCA-gecertificeerd,” vertelt Jolanda. “Dat is de basis. En voor werkzaamheden die niet onze core business zijn, zoals airco’s en groenvoorziening, werken we uitsluitend met onderaannemers die het VCA-certificaat hebben. Ook doen we elk jaar mee aan de grote landelijke veiligheidsdag van Bewust Veilig.” 

Toolboxen

Maar deze trainingen en bewustwordingsactiviteiten zijn niet genoeg. Ze worden in Jolanda’s business unit aangevuld met twaalf toolboxen over veiligheid. Deze toolboxen zijn ontwikkeld door veiligheidsspecialisten en richten zich elk op een deelonderwerp. Jolanda: “Denk daarbij aan elektrocutiegevaar, data security, werken in extreme weersomstandigheden, werken op grote hoogte. Zo’n onderwerp wordt dan behandeld wanneer het aan de orde is. In de zomer gaat het bijvoorbeeld over de gezondheidsrisico’s van de eikenprocessierups en berenklauw.”

Reddingsmateriaal

Klimmen in zendmasten is een veelvoorkomend onderdeel van het werk. Jolanda: “Ze klauteren omhoog in zo’n klimharnas, gezekerd met vallijnen, zodat ze alleen tien centimeter omlaag vallen als er iets misgaat. Wanneer er geen vallijnen aanwezig zijn, werken ze met dubbele haken zoals in de klimsport.”

Bij deze werkzaamheden wordt bovendien altijd in duo’s geopereerd. Jolanda: “Ze werken op hoogtes waar de brandweer niet met hun apparatuur kan komen, dus ze moeten elkaar kunnen redden. Daarvoor hebben ze speciaal reddingsmateriaal bij zich en volgen ze ieder jaar opnieuw de reddingsopleiding.” 

Eén keer heeft zich in haar unit zo’n incident voorgedaan, met twee werknemers die toevallig vader en zoon waren. “De vader werd boven in de mast onwel. Zijn zoon moest hem snel omlaag brengen, want als je in zo’n klimharnas hangt knelt dat behoorlijk af. Het is gelukkig goed afgelopen.”

Stoorzenders

Er is nog een ander risico. Stoorzenders, letterlijk en figuurlijk. Zendpiraten die hun apparatuur in een regelkast plaatsen om meer bereik te hebben. 5G-activisten die een GSM-mast in brand steken. Drugscriminelen die het mobiele netwerk doorlussen naar hun lab. “Een van onze mensen ontdekte een keer een vreemd kastje en meldde dat meteen bij het agentschap Telecom en de politie,” vertelt Jolanda. “Terwijl hij nog aan het bellen was dook er een opgewonden figuur op die dreigende taal uitsloeg. Ook voor zulke situaties hebben we protocollen.”

Pluim

Jolanda stimuleert veilig werken onder meer door iemand die goed heeft gehandeld expliciet waardering te geven. “Bij een van die stoorzender-incidenten had onze medewerker snel 112 gebeld, kenteken en signalement genoteerd en een filmpje gemaakt met zijn mobiel, zodat we aangifte bij de politie konden doen. Zo iemand krijgt dan een pluim.”

Thuiskomen

Veilig werken is een onderwerp dat niet in één keer in het systeem zit, beseft Jolanda. “We zijn al een aantal jaar mee bezig. In het begin was er bij routiniers wat weerstand. Ze waren gewend om dingen op hun eigen manier te doen. Maar inmiddels is het wel geaccepteerd. In een enkel geval is het nodig om wat nadruk te geven. Dan zeg ik dat ik echt niet bij hun vrouw wil aankomen met de boodschap dat hun man niet meer thuiskomt. Dat snappen ze wel. We werken veilig of we werken niet.”