Je eigen huis bouwen, hoezo niet?

    Ellen Punt
    BIM Regisseur bij Heijmans

    Dan komen er wandelaars of fietsers langs die zeggen: ‘wat mooi’ en dan vragen ze: “Wie is de architect? En dan zeg ik: Ik! En dan vragen ze: Wie is de aannemer? En dan zeg ik: Ik.” Ze zegt het lachend, maar niet zonder trots. En trots mag ze zijn. Ellen Punt bouwt haar eigen droomhuis.

    Haar man is salesmanager en handig geworden gedurende het bouwproces. Gelukkig maar, want veel doen ze zelf. “We hebben samen over vier verdiepingen, vier kilometer vloerverwarming en 350 meter balansventilatiekanalen gelegd.” Haar vader is installateur en hij helpt een handje. Slim ook met het oog op zijn eigen toekomst. “We bouwen een levensloopbestendige woning waar we zelf oud in kunnen worden met ruimte voor mantelzorg.” Het wordt een duurzame nul-op-de-meterwoning voor haarzelf, haar man, hun drie kinderen en Franse buldog-pup. 

    Wat is een spouwmuur?

    Zes jaar oud was ze toen haar ouders hun eigen huis bouwden, geweldig vond ze dat. Jaren later loopt ze dan eindelijk zelf rond op de bouw. “Tijdens mijn mbo-bouwkunde liep ik stage bij een aannemer. Daar wilde ik ook echt zelf op de bouw lopen, want ik wist nog niet eens hoe een spouwmuur eruitzag. Daar heb ik alles gedaan: meegetimmerd, meegemetseld, alles uitgezet, ingemeten, zelfs dakpannen gelegd.” Ze verhuist, werkt een blauwe maandag als calculator bij een dakdekker en wordt dan benaderd door een architectenbureau. En dat is mooi, want naast de techniek is ze ook gecharmeerd van de creatieve kant van de bouw. Ze krijgt affiniteit met architectuur en leert alles over BIM. Nu werkt ze overdag voor een ontwikkelende aannemer, en is ze er in haar vrije tijd zelf één. 

    Van scratch naar paleis

    “In 2018 kwam er een stukje grond vrij. Ik heb de telefoon gepakt, de makelaar gebeld en toen is het balletje gaan rollen.” Terwijl ze de eerste keer op de kavel staat, heeft ze al direct beeld bij hun toekomstige paleis. “Ik dacht: dat doe ik even”, zegt ze lachend. Maar ze doet het ook echt even. Vanaf scratch. “Het was wel even stoeien met wat ik mooi vind en de bouwregels.”  

    Waar begin je? Met drie kinderen voelt het gezin er niets voor om dubbele lasten te dragen. Er wordt besloten het huis te verkopen en een woonunit te regelen voor op de kavel. “We moesten 140 m2 woonunit opknappen. Schilderen, elektra aanleggen, nieuw toilet, nieuwe vloer.” Als het tijdelijke huis is opgeknapt, gaan ze door voor the real deal

    Ellen heeft al een ontwerp met Bouwbesluit-, EPC- en GPR-berekeningen gemaakt. Het huis krijgt een inhoud van 1500 kuub en 475 m2 gebruiksoppervlakte. Ze zitten dicht tegen de buren aan, maar door hoe de uitbouw gesitueerd is, lijkt het alsof ze helemaal vrij zitten met uitzicht op natuurgebied. “Het huis is ontworpen op basis van het uitzicht. Ik wilde een staalconstructie bekleed met panelen.” Ze werkt zelf alles in 3D uit. Iets waar ze vandaag de dag over zegt: “Alle tekeningen komen uit mijn BIM-model. Complete engineering, werkvoorbereiding … en dat wat je in jouw 3D-model bekeken hebt in het echt precies is zoals bedoeld.”

    7680x4320

    Smal bouwvlak

    “Ik heb echt goed gekeken naar de bouwregels, maar daarin wel de grenzen opgezocht”, vertelt ze. Het bouwvlak blijkt smal. “De goot moesten we op 3,5 meter plaatsen in plaats van op 6,5 meter, zoals de overige woningen in de straat. Als je dan die contouren gaat intekenen – en we mochten wel met de nok op 10 meter hoog zitten –, krijg je een heel steil dak. Dat vonden we niet mooi. Je kunt dan wel een Franse kap kiezen, leuk voor een boerderij, maar niet wat wij voor ogen hadden voor onze nieuwbouwwoning.” Ze kiezen voor een riante overstek. “Op die manier konden we het dak liften en dat overstek hebben we weer gebruikt als snijpunt met de vergunningsvrije uitbouw, waardoor we toch wat meer volume konden creëren.” Door de gedane concessies is het huis nu wel iets duurder uitgevallen. “Ik wilde onze schuurwoning heel simpel houden, nu zijn er meer hoekjes en creatieve oplossingen om te voldoen aan de bouwregels.” Toch is het ontwerp daardoor wel gepimpt, vindt ze. “Het huis is spannender geworden.”

    Kelder

    Ook heel spannend is natuurlijk dat allereerste moment dat de schop in de grond kan. Inmiddels is het dan april 2020. Maar voordat dat kan … Ellen en haar man besluiten kostentechnisch om niet te kiezen voor bronbemaling, mocht dit nodig zijn. Vaker dan goed voor haar is, staat ze buiten met een spijker aan een touwtje om in de put de grondwaterstand te meten. Gelukkig zakt het water op tijd en heeft de kelder – zoals gepland – een oppervlakte van 136 m2 en een hoogte van 2,60 m. 

    De kelder gaat dan ook het een en ander herbergen. “De technische ruimte, de zwembadinstallatie – zo heerlijk, het zwembad zit gelijk aan het terras – kelder, wasruimte, kantoor en speelruimte. En ik zou ook graag een sauna willen.” De enorme kelder is gebouwd met een koekoek, op deze manier stroomt er voldoende daglicht naar binnen. 

    Planning met tussenpozen

    “Eerst wordt de vloer gestort, daarna de bekisting voor de wanden. Wij hebben zelf de elektrapunten in die kist geknoopt. Alle doorvoeringen heb ik er zelf ingeëngineerd, zeg maar.” De waterleiding in de kelder heeft ze aangepakt met haar vader, de installateur. 

    De onderaannemers en de familie Punt werken om en om. “Ik heb een aansluitbare planning gemaakt met tussenpozen om alles aan elkaar te knopen.” Ze houden veel in eigen beheer, maar kunnen gewoonweg niet fulltime aan hun eigen huis bouwen. Vooruitdenken is iets wat Ellen wel continu doet. “Wat komt er straks, waar moet ik nu al rekening mee houden, wat moet ik aanschaffen, welke afspraken maak je met de leveranciers en wat heeft hij nodig …?” Ze is projectmanager en werkvoorbereider tegelijkertijd. Het gezin heeft een lange adem, want naast de bouwperikelen was daar ineens ook corona en thuisonderwijs. Toch lijkt Ellen niet snel van de leg. “We pakken het per onderdeel aan. Is iets niet haalbaar, dan trap ik op de rem.” 

    vloerverwarming begane grond

    Keuzes

    Al die keuzes die gemaakt moeten worden. Gelukkig bezorgen ze Ellen geen slechte nachtrust. “Dat is mijn geluk, ik slaap altijd goed.” Ze kiest voor damwandpanelen vanwege de bouwsnelheid en omdat die relatief goedkoop zijn, waarop ze een felsdak laten monteren. “Er is geen steen gemetseld.” Toch zijn het juist de damwandpanelen waar ze achteraf gezien anders mee om had willen gaan. Niet met het materiaal, maar wel met de bouwwijze. Voor haar is het materiaal nieuw en wat ze ziet is dat de jongens die het materiaal wel kennen, gewend zijn om meters te maken. Logisch, geeft ze aan, want dit materiaal wordt doorgaans gebruikt bij grote hallen en schuren, daar zitten toch minder details aan dan bij een woning. “Dan was er een hoekaansluiting. Als je die grof afzaagt, heb je groot zetwerk nodig vanwege de afwerking. Je kunt dat ook subtiel houden.” 

    Nog meer keuzes: “We hebben ook een enorme lichtstraat in het dak zitten, die loopt door tot een meter hoogte en gaat dan door in een verticaal raam.” Voor de binnenwanden kiezen ze voor houtskeletbouw. En de onderaannemers – waar ze graag mee spart – halen ze uit de buurt. “Ik ken ze van het werk en het scheelt in CO2.” 

    Duurzaam

    Op het dak liggen binnenkort 42 zonnepanelen. Er komt een WKO-installatie: twee lussen gaan 150 meter de grond in en via een warmtewisselaar wordt de woning verwarmd. De woning telt straks maar liefst drie balansventilatiesystemen. Voor het comfort hebben ze veel in de installaties geïnvesteerd. 

    Woonklaar

    Inmiddels is het huis wind- en waterdicht. Het plan is om er begin juni in te trekken. Niet omdat het dan volledig af is, maar omdat de woonunits verkocht zijn. “De kelder laten we open, de wanden plaatsen we later.” Het plan is om over een jaar toch wel klaar te zijn. Alhoewel: “we zijn vast nooit helemaal klaar.” 

    Denk je nou: dat wil ik ook! Dan heeft Ellen wel een tip: “Als je een droom hebt, niet bang zijn.”

    Lees verder

    Bloggers uitgelicht

    Kirsten Bekkers
    Kirsten Bekkers
    Ruimtelijk onderzoeker conceptontwikkeling
    Daniël Poolen
    Daniël Poolen
    Senior Sustainability Researcher at Rabobank
    Astrid Nienhuis
    Astrid Nienhuis
    Burgemeester gemeente Heemstede
    Andy van den Dobbelsteen
    Andy van den Dobbelsteen
    Hoogleraar Climate Design & Sustainability, fac. Bouwkunde TU Delft